Belarus prezidenti Aleksandr Lukaşenko deyib ki, Rusiyanın başında Putin durmasaydı, Rusiyanı paramparça edəcəkdilər. Bu barədə o, “Naçanalnaya Oborona” (“Milli Müdafiə”) jurnalına müsahibəsində deyib.
Lukaşenko haqlıdırmı? Putindən sonrakı Rusiyanın taleyi necə görünür? Putinsiz Rusiyanın Azərbaycana, Qarabağa münasibətində kardinal dəyişiklik mümkünmü?

Qarabağ Azadlıq Təşkilatının sədri Akif Nağı Putini Rusiyanın keçmiş rəhbəri Yeltsinlə müqayisə etdi: “Rusiya kimi dövlətlərdə hakimiyyətdə kimin olmasının fərqi yoxdur, hər şey ”dərin dövlət" deyilən qurum tərəfindən idarə olunur. Rusiya imperiya ambisiyaları ilə idarə olunur. Bu siyasətin dəyişməsinin artıq vaxtı çatıb, amma orada bunu hələ başa düşmək istəmirlər. Amma bir şey var ki, bütün imperiyalar kimi Rusiyanın sonu yaxınlaşır. Ölkədə də dəyişikliklərlə bağlı ciddi ictimai rəy formalaşıb. Putin bu proseslərin qarşısı süni yollarla alınır.

Asif Nərimanlı

Siyasi analitik Asif Nərimanlı isə bunları dedi: “Yeltsin Rusiyası imperiya hədəflərinə nail ola bilmədi, xüsusilə çeçen müharibələrində göstərdiyi zəiflik onun Rusiyanın imperiya maraqlarına adekvat olmadığını təsdiqlədi və Putinin gəlişi də məhz buna hesablanmışdı. Putinin Qroznı planı, ”Moskva teatrı" gedişi, “beş günlük müharibə”, ən sonda Krımı ilhaq etməsi Rusiya imperiya maraqlarına xidmət edirdi, həm də onun şəxsiyyətinin bu maraqlara adekvat olmasından qaynaqlanırdı. Lukaşenko müəyyən mənada haqlıdır, əgər Putin, yəni rus imperiya maraqlarını bu qədər sərt formada tətbiq edən şəxs gəlməsəydi, Rusiya üçün nəticələr heç də yaxşı olmayacaqdı. Bu baxımdan Rusiya “dərin dövləti” Putin sonrası dövrə məhz SSRİ-nin dağılması ilə başlanan Yeltsin dövründən çıxardığı dərslərə uyğun hazırlaşır, yəni imperiya maraqlarını qorumağı bacarmayacaq şəxsin hakimiyyətə gəlişinə imkan verilməyəcək. Putinin varisi olaraq adları hallanan müxtəlif şəxslər də kənarda yox, mövcud hakim elitanın daxilindəndir. Putinsiz Rusiyanın bizə sərf edib-etməməsi məsələsinə əslində imperiya maraqları olmayan Rusiyanın sərf etməsi kontekstində yanaşmalıyıq. Lakin Rusiyada demokratiyanın olmayacağı reallığı da məlumdur. Putin getsə belə, yerinə imperiya maraqlarını düşünən şəxs gələcək. Hətta Putinin opponenti olaraq qəbul edilən Navalnı belə Krımın ilhaqına haqq qazandırır. Putinsiz Rusiyanın Azərbaycana, ümumilikdə bölgəyə yanaşmasında radikal dəyişiklik gözlənilən deyil. Burada vacib məsələ Rusiyanın maraqlarının bizim maraqlarımıza uyğunlaşdırılmasıdır. II Qarabağ müharibəsi və sərhəddə baş verən son hadisələrdə Azərbaycan rəhbərliyi bunu ustalıqla edə bilir. Əslində praqmatik siyasət də bunu tələb edir. İmperiya maraqları Rusiya siyasətinin ana xətti olaraq qalacaq və biz bu şərtlərdə öz maraqlarımızı müdafiə etmək məcburiyyətindəyik".

Niyaməddin Orduxanlı

BAXCP sədrinin müavini,politoloq Niyaməddin Orduxanlı öncə bildirdi ki, Azərbaycan prezidenti İlham Əliyevin Rusiya ilə apardığı siyasət çox yüksək səviyyədə təşkil edilir: “Söhbət ikitərəfli, qonşuluq siyasətindən gedir. Bu baxımından bunun çox yüksək qiymətləndirməliyik. Rusiya bu gün həm Azərbaycanı, həm də Türkiyəni özünün yaxın dost müttəfiqi kimi görür. Və bunun nəticəsi idi ki, Azərbaycanın 44 günlük Vətən müharibəsində Rusiyanın tam neytrallığını təmin etmiş oldu. Biz uzun illərdir Putinin necə prinsipial bir siyasətçi olduğunun şahidiyik. Prezidentlərin də xarakteri çox mühüm rol oyanır. SSRİ birinci şəxsi olan Qorboçuvun necə zəif bir xarakteri malik olması səbəbindən, böyük bir imperiyanın dağıldığının şahidi olduq. Bu baxımından ola bilsin ki, Lukaşenko haqlıdır. Putindən sonra Rusiyanın hansı vəziyyətə düşməsinə və ya Rusiyanın Azərbaycana münasibətinə, bu gələcəyin baş vermiş hadisəsidir. Heç kimi indidən hansı istiqamətdə proseslərin baş verəcəyini proqnozlaşdıra bilməz, gözlənilən ehtimallar baş verə və ya əksi də ola bilər. Ancaq inanmıram ki, Rusiyanın rəhbərliyinə gələn şəxs ikitərəfli əməkdaşlıq edən və hər zaman prinsiplərinə sadiq qalan Azərbaycan və Türkiyə ilə münasibətlərinin korlanmasına cəhd etsin. Tarixdə hər zaman sürüşkən mövqe ilə tanınan bir necə milyonluq erməniyə görə, dərin düşüncəli şəxs heç zaman böyük potensiala malik qardaş Türkiyə ilə Azərbaycanla münasibətlərinin pozulmasını istəməz”.

Cavanşir ABBASLI

“Yeni Müsavat”